Λαμβάνετε τα άρθρα κάνοντας Like!


Ψυχολογικός Φάρος
alkoolismos

e-Psychology Magazine

Η ανάγκη μου να γίνουμε ένα

Από τα πολύ πρώιμα παιδικά μας χρόνια, μοιραία γνωριστήκαμε με την απόσταση. Τότε, με έναν τρόπο, έμοιαζε και απαραίτητη. Στις πρώτες μας απόπειρες να σταθούμε, ο γονιός θα ήταν στην μια μεριά και θα μας καλούσε να μπουσουλήσουμε, ή να περπατήσουμε με το ασταθές ακόμα βήμα μας προς εκείνον, ώστε να μάθουμε να υπάρχουμε στα δυο μας πόδια.

Όσο χρήσιμο ήταν για να διδαχτούμε να στεκόμαστε, όμως, εάν δεν γινόταν με εναν τρόπο που να ήταν κατάλληλος και για εμάς, η απόσταση, από απαραίτητο εργαλείο αυτονομίας, κατέληγε κάτι το τρομαχτικό. Και πιο πολύ γιατί η απόσταση δεν ήταν απειλητική όσο αφορούσε το έδαφος και μερικά βήματα, αλλά όσο αφορούσε δύο καρδιές και αυτό που τις χώριζε• την συναισθηματική απόσταση.


Πολλές φορές, στην παιδική μας ηλικία, η ανάγκη μας ήταν να μας πλησιάσει ο σημαντικός για εμάς άλλος. Να την περπατήσει εκείνος. Να μεριμνήσει για αυτό που μας λείπει ώστε να μπορέσουμε να αποδεχτούμε τις ανάγκες μας χωρίς να αισθανόμαστε ενοχή για αυτές. Σπάνια ένα παιχνίδι, ένα ρούχο, ή ένα δώρο, λοιπόν, ήταν αυτό που η ματαίωσή του μπορούσε να μας οδηγήσει στο να αντιδράσουμε. Πιο πολύ ήταν η ανάγκη μας να λάβουμε αυτό που δεν λαμβάναμε αλλιώς. Να αισθανθούμε σπουδαίοι για εκείνους που θα μας το έπαιρναν και να μικρύνει η διαδρομή από την ανάγκη μας προς την αποδοχή της.

“Άσ?τον να κλάψει, πρέπει να σκληραγωγηθεί… Άσ?τον να το περάσει μόνος του, πρέπει να μάθει να αντέχει… Άσ?τη να θέλει. Κι εμείς που θέλαμε και δεν πήραμε, τί πάθαμε;”

Και με αυτές τις φράσεις, διδαχθήκαμε ένα πράγμα. Ότι η αποστέρηση είναι ωφέλιμη. Ότι με κάποιον τρόπο μας μεγαλώνει. Μας κάνει πιο αυτάρκεις. Ότι η έλλειψη είναι συστατικό της ωρίμανσης και ότι η ανθεκτικότητα είναι αυτό που πρέπει να διδαχτούμε και όχι η αυτοδυναμία.

Στην ενήλικη ζωή, λοιπόν, παρά το ότι καταφέραμε να σταθούμε στα δυο μας πόδια, μέσα μας ακόμα μπουσουλάμε. Η απόσταση κατέληξε να είναι κάτι το τρομερό και έτσι σκοπός έγινε να μην υπάρχει. Έγινε μέλημα να γκρεμιστούν όλα τα μονοπάτια που, από μέσο για να πλησιάσω τον άλλο, γίνονταν ατέλειωτα χιλιόμετρα που μας χώριζαν. Για να γίνει, δε, περισσότερο αποδεκτή, βαφτίστηκε αφοσίωση, δόσιμο, φροντίδα.

Εκείνη τη στιγμή, γεννήθηκε μια ανάγκη στις πλάτες μίας άλλης. Η ανάγκη να γίνουμε ένα. Η ανάγκη αυτή, μάλιστα, είναι τόσο μεγάλη που εύκολα απαρνιόμαστε τον μισό εαυτό μας, εκείνον που δεν έλαβε, εκείνον που φοβάται να υπάρχει χωρίς κάποιον να τον φροντίζει, και ως μισοί αναζητούμε το άλλο μας μισό να μας συμπληρώσει.

“Χρειάζεται να το κάνουμε μαζί, αν δεν το κάνουμε, πού είναι ο χρόνος που περνάμε, πού είναι η σχέση;” Κι όσο κι αν το κάνουμε μαζί, τόσο δεν μας αρκεί και χρειάζεται να το επαναλάβουμε μέχρι να εντυπωθεί στο δέρμα μας το δέρμα του άλλου. Κι όταν αυτό δεν συμβαίνει, τότε αναβιώνει η ίδια ματαίωση με τότε και ξυπνά ο ίδιος φόβος και ο ίδιος θυμός.

Με σθένος επιτιθέμεθα στον σύντροφό μας αποκαλώντας τον αδιάφορο, απορριπτικό, ανεύθυνο να αναλάβει την φροντίδα που χρειάζεται μια σχέση, όμως η φροντίδα πολύ απέχει από αυτό που φανταζόμαστε.

Σε άλλες περιπτώσεις, υπάρχει το συμβόλαιο. Θα κάνουμε πότε αυτό που ευχαριστεί εσένα, και πότε αυτό που ευχαριστεί εμένα. Και όσο σε αυτό θα υπάρχει δικαιοσύνη, ο θυμός θα κοιμάται. Όμως η δικαιοσύνη δεν είναι για την σχέση, αλλά για το δικαστήριο, και για αυτό όταν δεν τηρηθούν τα συμφωνημένα δικάζουν και καταδικάζουν ο ένας τον άλλο με χίλιους δύο ευφάνταστους τρόπους. Μα και σαν εκείνος εκτίσει την ποινή του, αισθανόμαστε φροντισμένοι; Μάλλον όχι, γιατί η φροντίδα πολύ απέχει από το να τιμωρήσω τον άλλο επειδή δεν με φρόντισε.

Σε κάποιους πάλι, υπάρχει ακόμα και η απομάκρυνση που απώτερο σκοπό έχει να αντιστρέψει τους ρόλους της παιδικής τους ηλικίας, να αναγκάσει τον άλλο να τους πλησιάσει από φόβο μήπως τους χάσει. Όμως κι όταν το κάνει, νιώθουν ότι τους φρόντισε ή χρειάζεται να ματώσουν τα πέλματά του για να το αισθανθούν; Μάλλον όχι, γιατί η φροντίδα βρίσκεται πάντα εκεί που δεν βρίσκεται ο πόνος.

Η φροντίδα έχει να κάνει με την ανάληψη της ευθύνης για αυτό που νιώθω. Με την αναγνώριση ότι για αυτό που χρειάζομαι μοναδικός υπεύθυνος να μου το δώσω είμαι εγώ. Με τη σπορά ενός εδάφους που διψάει να σπαρθεί, μα για να συμβεί αυτό, το έδαφος χρειάζεται πρώτα να υπάρξει. Και για να υπάρξει, το “ένα” πρέπει να γίνει πάλι δύο.

Πού είναι το κακό στο να μεριμνήσει ο καθένας για αυτό που τον ικανοποιεί; Πού είναι η απουσία, όταν ο καθένας κάνει αυτό που τον ευχαριστεί και η αποδοχή του άλλου είναι η μεγαλύτερη ασφάλεια ώστε να συνεχίσει; Πού είναι η έλλειψη φροντίδας, όταν ο καθένας φροντίζεται με τον τρόπο που του είναι κατάλληλος και από αυτή την φροντίδα γεννάται η επιθυμία να φροντίσει και τον άλλο;

Για αυτό και τα ζευγάρια που αναγνωρίζουν ο ένας την ανάγκη του άλλου είναι αυτά που πρώτα έχουν αναγνωρίσει τις δικές τους. Είναι εκείνα που μεριμνούν για την ατομική τους ευτυχία, αναγνωρίζοντας ότι ως ενήλικες είναι μοναδικά υπεύθυνοι για κάτι τέτοιο, και από αυτό το περίσσευμα θρέφουν το δέντρο της σχέσης τους. Είναι εκείνα που καταλαβαίνουν ότι αν δέσουν τα πόδια τους μαζί και περπατήσουν, κάποιος από τους δύο θα σκοντάψει και θα καταλήξει να τον σέρνει ο άλλος.

Έτσι, η απόσταση αυτή δεν χρειάζεται να είναι πια απόσταση αν είναι αυτονομία. Και η απομάκρυνση που μπορεί να αισθανθούμε δεν χρειάζεται πια να είναι απομάκρυνση αν είναι πλησίασμα στον εαυτό μας. Και ο φόβος ότι δεν αποτελώ μονάδα με τον άλλο, δεν χρειάζεται να είναι φόβος αφού ακόμα και σε έναν κήπο, δυο λουλούδια δεν φυτεύονται ποτέ πολύ κοντά γιατί καταλήγουν να μάχονται για τον ήλιο, το νερό και το χώμα μέχρι που το ένα εξοντώνει το άλλο για να επιβιώσει.

Η απόσταση γίνεται τρομαχτική μόνο όταν παρεισδύει ο φόβος μου ότι θα επαναληφθεί η κασέτα της παιδικής μου ηλικίας και για να μην συμβεί αυτό, χρειάζεται ένα πράγμα. Να είμαι διατεθειμένος να σχετιστώ με τον άλλο σαν ενήλικας. Να είμαι διατεθειμένος να τον βλέπω μέσα από τα μάτια μου και όχι μέσα από το έλλειμμά μου. Να μπορώ να σχετιστώ μαζί του με αυτό που είμαι και όχι μέσα από το τραύμα μου. Να μπορώ να καταλάβω ότι την ευθύνη για την ευημερία μου την έχω μόνο εγώ και οτι ο σύντροφος δεν μπορεί να με κάνει ευτυχισμένο, παρά μόνο πιο ευτυχισμένο.

Να καταλάβω ότι σημασία δεν έχει ποιος θα περπατήσει παραπάνω έπειτα για να πλησιαστούμε, αλλά το ότι θα συναντηθούμε. Να καταλάβω ότι η απόσταση δεν είναι παρά ο αναγκαίος χώρος για να υπάρξει και κάτι άλλο πέρα από εμάς• η σχέση.

Αν καταφέρω να σχετιστώ έτσι, η απόσταση δεν είναι τρομαχτική. Αν καταφέρω να σχετιστώ έτσι, έχω πετύχει να γδύσω τον φόβο του παιδιού από την επιθυμία του ενήλικα. Αν σχετιστώ έτσι, σχετίζομαι στο παρόν μου και απ?το παρόν μπορώ πάντα πιο εύκολα να ταξιδέψω στο μέλλον απ?ό,τι από το παρελθόν. Αν σχετιστώ έτσι, με έναν τρόπο μεγαλώνουν τα τετραγωνικά που φιλοξενούν τη σχέση. Μεγαλώνει ο χώρος και, μέσα σε αυτόν τον χώρο, δύο ψυχές μπορούν να πάρουν μεγαλύτερη φόρα και να πέσουν η μία στην αγκαλιά της άλλης.

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΙΑΚΩΒΟΣ ΣΙΑΝΟΥΔΗΣ
Bsc, ψυχοθεραπευτής


http://www.psychorropia.gr/%CE%B7-%CE%B1%CE%BD%CE%AC%CE%B3%CE%BA%CE%B7-%CE%BC%CE%BF%CF%85-%CE%BD%CE%B1-%CE%B3%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85%CE%BC%CE%B5-%CE%AD%CE%BD%CE%B1/